تفاوت بین REST و RESTful در تعریف و مفاهیم آن‌ها

در دنیای پویای توسعه وب، درک مفاهیم REST و RESTful برای ساخت APIهای کارآمد و مقیاس‌پذیر حیاتی است. این دو اصطلاح به اشتباه به جای یکدیگر استفاده می‌شوند. این مقاله به بررسی دقیق تفاوت‌ بین REST API و RESTful API می‌پردازد. REST در واقع یک سبک معماری است که مجموعه‌ای از اصول و محدودیت‌ها را برای سیستم‌های ایجاد شده تعریف می‌کند. این اصول شامل مواردی مانند یکنواخت بودن، بدون وضعیت، قابلیت ذخیره سازی در حافظه موقت و سیستم لایه‌بندی است. در مقابل، RESTful به پیاده‌سازی این اصول در یک API خاص اشاره دارد. به عبارت ساده‌تر، یک RESTful API ، APIای است که به طور کامل از اصول تعریف شده در معماری REST پیروی می‌کند. این مقاله با اصول دقیق معماری REST و مقایسه آن با مفهوم RESTful، تفاوت‌های اساسی بین یک REST API و یک RESTful API را به طور واضح بیان می‌کند و همچنین به بررسی نحوه طراحی یک API با استفاده از RESTful و تشریح آن برای پروژه‌های نرم‌افزاری می‌پردازد. هدف نهایی این مقاله این است که خوانندگان با درک این مفهوم، ایده‌ APIهایی با کیفیت بالا، قابل قبول و قابل طراحی و توسعه با استفاده از این سبک معماری به بهترین نحو پیاده سازی کنند.

یک کلیک تا پیوستن به خانواده بزرگ آرکاوب

برای محتواهای خفن، آپدیت‌های روز و ترفندهای دنیای دیجیتال مارکتینگ، اینستاگرام آرکاوب را از دست نده

مارا دنبال کنید

REST چیست؟

REST مخفف عبارت Representational State Transfer است. این یک سبک معماری نرم‌افزاری است که برای ایجاد خدمات وب مقیاس‌پذیر و قابل نگهداری استفاده می‌شود. این الگو توسط روی فیلدینگ، به طور خاص برای تعاملات مبتنی بر HTTP طراحی شده است. مفاهیم کلیدی REST شامل منابع، نمایش‌ها و عملیات بر روی این منابع است. REST بر اساس اصول زیر استوار است:

• معماری کلاینت-سرور: جداسازی کلاینت (درخواست‌کننده) و سرور (ارائه‌دهنده) از ترکیب.
• بدون حالت(Stateless): هر درخواست از کلاینت به سرور باید شامل تمام اطلاعات لازم برای پردازش باشد و سرور هیچ اطلاعاتی از درخواست‌های قبلی را ذخیره نمی‌کند.
• قابلیت کش(Cacheable): پاسخ‌های سرور باید قابلیت کش شدن توسط کلاینت یا واسطه‌ها را داشته باشد تا عملکرد سیستم بهبود یابد.
• واسط یکنواخت(Uniform Interface): به معنای استفاده از یک استاندارد یکسان برای ارتباط بین کلاینت و سرور است. این استاندارد شامل شناسایی منابع با URIها، استفاده از متدهای استاندارد HTTP (مانند GET، POST، PUT و DELETE) و استفاده از فرمت‌های استاندارد مانند JSON و XML می‌شود.
• سیستم‌بندی‌شده(سیستم لایه‌ای):امکان وجود لایه‌های میانی بین کلاینت و سرور، مانند پروکسی‌ها و لود بالانسرها وجود دارد.
• کد بنا به درخواست Code-OnDemand اختیاری: مکان ارسال کد اجرایی از سرور به کلاینت برای افزایش.

این نوع طراحی به دلیل سادگی و کارایی آن، به محبوبیت زیادی در توسعه وب‌سایت‌ها و اپلیکیشن‌های مدرن دست یافته است. RESTful APIs به توسعه‌دهندگان این امکان را می‌دهد تا به راحتی با سیستم‌های مختلف ارتباط برقرار کنند و داده‌ها را به صورت استاندارد و قابل فهم مبادله کنند.

RESTful چیست؟

وقتی می‌گوییم یک API یا سرویس وب “RESTful” است، یعنی آن API به طور دقیق و کامل از اصول و محدودیت‌های تعریف‌شده در معماری REST پیروی می‌کند. REST در واقع یک سبک معماری و مجموعه‌ای از قواعد و راهنمایی‌ها برای طراحی سیستم‌های توزیع‌شده است. در مقابل، RESTful به پیاده‌سازی عملی و قابل درک این اصول در یک سرویس وب یا API خاص اشاره دارد. به بیان ساده‌تر، REST مانند یک نقشه کلی است که اصول کلی طراحی را مشخص می‌کند، در حالی که RESTful مانند ساختمانی است که بر اساس آن نقشه و با رعایت تمام جزئیات آن ساخته شده است. بنابراین، هر API که به طور کامل از اصول REST مانند رابط یکنواخت، بدون حالت بودن، قابلیت کش و غیره پیروی کند، یک  RESTful API   نامیده می‌شود. اصول اصلی RESTful شامل Stateless بودن (عدم ذخیره وضعیت بین درخواست‌ها)، قابل‌پیش‌بینی بودن و مقیاس‌پذیری است. این ویژگی‌ها باعث می‌شود APIهای RESTful به راحتی توسعه یافته و در مقیاس بزرگ به کار گرفته شوند. به همین دلیل، RESTful API‌ها به یکی از روش‌های محبوب برای توسعه نرم‌افزار در برنامه‌های وب و موبایل تبدیل شده‌اند.

تفاوت بین REST و RESTful

تفاوت REST و RESTful اغلب برای توسعه‌دهندگان وب و APIها گیج‌کننده است، زیرا این دو اصطلاح اغلب به جای یکدیگر استفاده می‌شوند. با این حال، درک تفاوت‌های ظریف بین آن‌ها بسیار مهم است.
از سوی دیگر، RESTful به پیاده‌سازی واقعی یک API یا سرویس وب اشاره دارد که به طور کامل از اصول و محدودیت‌های تعریف شده توسط معماری REST پیروی می‌کند. به عبارت دیگر، REST یک مفهوم کلی و تئوری است، در حالی که RESTful یک پیاده‌سازی عملی و قابل درک از آن مفهوم است.
برای مثال، فرض کنید REST مانند مجموعه‌ای از قوانین برای ساخت یک خانه است. این قوانین شامل مواردی مانند استفاده از مصالح استاندارد، داشتن پی محکم و رعایت اصول ایمنی است. حال اگر خانه‌ای دقیقاً مطابق با این قوانین ساخته شود، می‌توان گفت آن خانه “RESTful” است.
بنابراین، همه APIهای API ،RESTfultهایREST هستند، اما همه APIهای REST لزوماً RESTful نیستند. به عبارت دیگر، ممکن است یک API ادعا کند که از اصول REST پیروی می‌کند، اما در واقعیت به طور کامل با آن‌ها سازگار نباشد. در این صورت، آن API را نمی‌توان RESTful نامید.

تفاوت بین REST API و RESTful API

REST یک سبک معماری و مجموعه‌ای از اصول برای طراحی سیستم‌های توزیع‌شده است. این اصول، نحوه ارتباط کلاینت و سرور و انتقال داده‌ها را مشخص می‌کنند. در مقابل، RESTful به پیاده‌سازی واقعی یک API اشاره دارد که به طور کامل و دقیق از این اصول پیروی می‌کند.
برای درک بهتر، REST را مانند مجموعه‌ای از قوانین راهنمایی و رانندگی در نظر بگیرید. این قوانین شامل مواردی مانند رعایت سرعت مجاز، توقف در چراغ قرمز و استفاده از علائم راهنمایی است. حال اگر راننده‌ای تمام این قوانین را بدون هیچ استثنایی رعایت کند، می‌توان گفت که او “رانندگی قانونمند” یا “RESTful” انجام می‌دهد. اگر حتی یک قانون را نقض کند، دیگر نمی‌توان او را کاملاً “قانونمند” نامید.
به همین ترتیب، اگر یک API به طور کامل از تمام اصول REST (مانند رابط یکنواخت، بدون حالت بودن، قابلیت کش و غیره) پیروی کند، آن “RESTful API” است. در غیر این صورت، صرفاً یک “REST API” است که ممکن است برخی از اصول را رعایت کند اما به طور کامل منطبق نباشد.
بنابراین، همه APIهای API ،RESTfulهای REST هستند، اما عکس آن لزوماً درست نیست. در عمل، بیشتر APIهایی که با عنوان “REST API” شناخته می‌شوند، در واقع تلاش می‌کنند تا حد امکان به اصول REST پایبند باشند و به همین دلیل اغلب به آن‌ها “RESTful API” نیز گفته می‌شود، حتی اگر کاملاً مطابق با همه اصول نباشند. تفاوت اصلی در میزان و سطح تطابق با اصول REST است.

چرا RESTful مهم است؟

اهمیت RESTful در طراحی APIها به دلایل متعددی است که به بهبود عملکرد، توسعه‌پذیری و نگهداری سیستم‌ها کمک می‌کند. و همچنین تفاوت بین REST API و RESTful API که در بالا اشاره کردیم برای درک این اهمیت ضروری است در اینجا به برخی از این دلایل اشاره می‌کنیم:

• مقیاس‌پذیری : معماری بدون حالت (Stateless) به سرور اجازه می‌دهد تا بدون نیاز به ذخیره اطلاعات مربوط به درخواست‌های قبلی کلاینت، به درخواست‌ها پاسخ دهد. این امر باعث می‌شود سرور بتواند تعداد زیادی درخواست را به طور همزمان پردازش کند و سیستم به راحتی مقیاس‌پذیر باشد.
• انعطاف‌پذیری : استفاده از رابط یکنواخت (Uniform Interface) در RESTful، ارتباط بین کلاینت و سرور را استاندارد می‌کند. این امر باعث می‌شود کلاینت‌ها و سرورها بتوانند به طور مستقل از یکدیگر توسعه پیدا کنند و تغییرات در یک بخش، تأثیر کمتری بر بخش دیگر داشته باشد.
• قابلیت کش : پاسخ‌های RESTful می‌توانند توسط کلاینت‌ها و واسطه‌ها (مانند پروکسی‌ها) کش شوند. این امر باعث کاهش بار سرور و بهبود سرعت پاسخ‌دهی می‌شود.
• سادگی : استفاده از پروتکل HTTP و فرمت‌های استاندارد داده مانند JSON و XML، توسعه و استفاده از APIهای RESTful را ساده‌تر می‌کند.
• قابلیت توسعه : به دلیل ساختار مدولار و مستقل RESTful، افزودن قابلیت‌ها و ویژگی‌های جدید به API آسان‌تر است.

به طور خلاصه، RESTful با ارائه یک معماری استاندارد و کارآمد، به توسعه‌دهندگان کمک می‌کند تا APIهایی با عملکرد بالا، مقیاس‌پذیر، انعطاف‌پذیر و آسان برای نگهداری ایجاد کنند.

منظور از API چیست؟

API مخفف عبارت Application Programming Interface (رابط برنامه‌نویسی کاربردی) است. به زبان ساده، API مجموعه‌ای از قوانین و مشخصات است که نحوه تعامل و ارتباط نرم‌افزارهای مختلف با یکدیگر را تعریف می‌کند.
API مانند یک پل ارتباطی بین دو نرم‌افزار عمل می‌کند و به آن‌ها اجازه می‌دهد تا بدون نیاز به دانستن جزئیات داخلی یکدیگر، با هم تبادل داده و اطلاعات داشته باشند. برای مثال، فرض کنید شما در یک سایت فروش بلیط هواپیما، می‌خواهید وضعیت آب و هوا را در مقصد مورد نظر خود ببینید. سایت فروش بلیط از طریق یک API با یک سرویس هواشناسی ارتباط برقرار می‌کند و اطلاعات آب و هوا را دریافت و به شما نمایش می‌دهد.
APIها در زمینه‌های مختلفی مانند وب، موبایل، سیستم‌عامل‌ها و غیره کاربرد دارند و نقش مهمی در توسعه نرم‌افزارهای مدرن ایفا می‌کنند.

چگونه یک API RESTful طراحی کنیم؟

طراحی یک API RESTful نیازمند رعایت دقیق مجموعه‌ای از اصول و قواعد معماری REST است. این اصول به منظور ایجاد APIهایی کارآمد، مقیاس‌پذیر، قابل فهم و با قابلیت نگهداری آسان تعریف شده‌اند. رعایت این اصول نه تنها به توسعه‌دهندگان در ساخت APIهای بهتر کمک می‌کند، بلکه باعث سهولت در استفاده و ادغام این APIها با سیستم‌های مختلف توسط سایر توسعه‌دهندگان نیز می‌شود. در واقع، یک API زمانی واقعاً “RESTful” در نظر گرفته می‌شود که به طور کامل از این اصول پیروی کند. در ادامه به مهم‌ترین این اصول و قواعد که باید در طراحی یک API RESTful مد نظر قرار گیرند، اشاره خواهیم کرد :

• نامگذاری منابع: از اسامی گویا و قابل فهم برای منابع استفاده کنید. معمولاً از اسامی جمع برای نشان دادن مجموعه‌ای از منابع استفاده می‌شود مانند /users برای لیستی از کاربران
• استفاده از URIها: برای شناسایی منابع از URIهای منحصر به فرد و ساختار یافته استفاده کنید.
• ارائه پاسخ‌های مناسب:  از کدهای وضعیت HTTP مانند ۲۰۰ OK، ۲۰۱ Created، ۴۰۰ Bad Request، ۴۰۴ Not Foundبرای نشان دادن وضعیت درخواست استفاده کنید.
• استفاده از فرمت‌های استاندارد داده: از فرمت‌های استاندارد مانند JSON یا XML برای تبادل داده بین کلاینت و سرور استفاده کنید. JSON معمولاً به دلیل سادگی و حجم کمتر، ترجیح داده می‌شود.
• نسخه‌بندی API: برای مدیریت تغییرات در API، از نسخه‌بندی استفاده کنید مانند /v1/users، /v2/users.
• بدون حالت بودن (Stateless): هر درخواست از کلاینت باید شامل تمام اطلاعات لازم برای پردازش باشد و سرور هیچ اطلاعاتی از درخواست‌های قبلی را ذخیره نکند.

سخن پایانی

تفاوت بین REST API و RESTful API در نحوه پیاده‌سازی اصول طراحی REST مشخص می‌شود. REST  به عنوان یک الگوی معماری، اصول و قواعدی را برای تبادل داده‌ها بین سیستم‌ها تعریف می‌کند. در مقابل RESTful API به APIهایی گفته می‌شود که این اصول را به دقت و به طور کامل رعایت می‌کنند. برای مثال، RESTful APIها باید بدون حالت (Stateless) عمل کنند؛ یعنی هر درخواست از کلاینت باید شامل تمام اطلاعات لازم برای پردازش باشد و سرور هیچ اطلاعاتی از درخواست‌های قبلی را ذخیره نکند. این ویژگی باعث افزایش مقیاس‌پذیری و قابلیت توسعه و همچنین سهولت مدیریت و نگهداری می‌شود.
طراحی RESTful APIها باید از URIهای منحصر به فرد و توصیفی برای شناسایی منابع و کدهای وضعیت HTTP مناسب برای پاسخ‌ها استفاده کند. انتخاب فرمت‌های استاندارد مانند JSON برای تبادل داده‌ها نیز ضروری است. پیاده‌سازی صحیح این اصول، تجربه کاربری توسعه‌دهندگان و کاربران را بهبود می‌بخشد و امکان ساخت سیستم‌های نرم‌افزاری مدرن و پیچیده را فراهم می‌کند. در نهایت، برای داشتن یک وبسایت فروشگاهی حرفه‌ای که مطابق با اصول RESTful طراحی شده باشد، می‌توانید از خدمات تخصصی طراحی سایت در مشهد آژانس دیجیتال مارکتینگ آرکاوب با تیمی مجرب و متخصص بهره‌مند شوید.